Psikiyatrist ve Psikolog Arasındaki Farklar
"Psikoloğa mı gitmeliyim, psikiyatriste mi?" ruh sağlığı alanında en sık sorulan sorulardan biri. Kısaca: psikiyatrist tıp doktorudur ve ilaç yazabilir. Psikolog ise psikoloji eğitimi almış, psikolojik değerlendirme ve terapi yapan uzmandır, ilaç yazamaz. İki meslek birbirinin alternatifi değil, çoğu zaman tamamlayıcısıdır.
Eğitim farkı
Psikiyatrist, 6 yıllık tıp fakültesini bitirdikten sonra yaklaşık 4 yıl psikiyatri uzmanlık eğitimi alır. Yani önce hekimdir, sonra ruh sağlığı alanında uzmanlaşır.
Psikolog, 4 yıllık psikoloji lisans eğitimini tamamlar. Klinik psikolog unvanı için klinik psikoloji yüksek lisansı gerekir. Terapi yapan psikologlar bunun yanında bilişsel davranışçı terapi, EMDR, çift terapisi ya da Kabul ve Kararlılık Terapisi gibi alanlarda yıllar süren ek eğitim ve süpervizyon alır.
Yetki ve yöntem farkı
Psikiyatrist
Ruhsal hastalıklara tıbbi tanı koyar.
İlaç yazar ve ilaç tedavisini takip eder.
Gerekirse yatarak tedavi, rapor ve tıbbi tetkik süreçlerini yönetir.
Terapi eğitimi almışsa psikoterapi de yapabilir. Ancak kamu hastanelerinde görüşme süreleri genellikle kısadır.
Psikolog
Görüşme ve psikolojik testlerle değerlendirme yapar.
Bireysel, çift ve aile terapisi uygular.
Düşünce, duygu ve davranış örüntüleri üzerinde düzenli seanslarla çalışır.
İlaç yazamaz. Gerekli gördüğünde psikiyatriste yönlendirir.
Seanslarda nasıl çalışıldığını merak ediyorsanız Psikoloji Danışmanlığı yazımızda süreci adım adım anlattık.
Hangi durumda hangisine gidilmeli?
Psikiyatriste öncelik verilmesi gereken durumlar
Kendinize ya da başkasına zarar verme düşünceleri
Gerçeklikle bağın zayıfladığı durumlar (sesler duyma, şüphecilik, karmaşık düşünce)
Günlerce uyumama ve aşırı enerji ile seyreden dönemler
Yataktan kalkamayacak kadar ağır depresyon
Alkol ya da madde kullanımına bağlı yoksunluk belirtileri
Psikologla başlanabilecek durumlar
Kaygı, stres ve panik ataklar
Hafif ve orta düzey depresif belirtiler
İlişki, evlilik ve aile sorunları
Yas ve kayıp süreçleri
Özgüven ve sınır koyma güçlükleri
Travma sonrası zorlanmalar (Travma Sonrası Stres Bozukluğu)
Cinsel işlev sorunlarının psikolojik boyutu (Antalya Cinsel Terapi)
Emin olamıyorsanız ikisinden biriyle başlayabilirsiniz. İyi bir psikolog ilaç desteğine ihtiyaç olduğunu düşündüğünde sizi psikiyatriste, iyi bir psikiyatrist de terapinin faydalı olacağını düşündüğünde psikoloğa yönlendirir.
Birlikte çalıştıklarında
Orta ve ağır düzey depresyon, panik bozukluk, obsesif kompulsif bozukluk ve travma sonrası stres bozukluğu gibi durumlarda araştırmalar, ilaç ve terapinin birlikte kullanılmasının tek başına kullanılmalarından daha iyi sonuç verdiğini gösteriyor. İlaç belirtilerin şiddetini azaltırken terapi, kişinin sorunu sürdüren düşünce ve davranış kalıplarını değiştirmesine yardımcı olur. İlaç bırakıldıktan sonra nüksü önlemede de terapinin katkısı belirgindir.
Sık karıştırılan diğer unvanlar
Psikolojik danışman (PDR): Rehberlik ve psikolojik danışmanlık bölümü mezunudur, daha çok okullarda çalışır.
Aile danışmanı: Aile danışmanlığı sertifika programını tamamlamış farklı meslek gruplarından kişiler olabilir.
Yaşam koçu: Ruh sağlığı mesleği değildir ve terapi yapma yetkisi yoktur.
Bir uzmana başvurmadan önce diplomasını, aldığı terapi eğitimlerini ve hangi konularda çalıştığını sormak tamamen yerindedir. Psikolojinin alt dalları hakkında daha fazla bilgi için Uygulamalı Psikoloji Nedir? yazısına göz atabilirsiniz.
Antalya'da psikolojik destek
Antalya Konyaaltı'ndaki ofisimizde ve online olarak yetişkinlere ve çiftlere psikolojik destek veriyoruz. Gerekli durumlarda psikiyatri ile iş birliği içinde çalışıyoruz. Uzmanlık alanlarımızı Ezgi Özer hakkında sayfasında inceleyebilir, randevu için iletişim sayfamıza geçebilirsiniz.
Yazar: Uzman Psikolog Ezgi Özer
Yorumlar